दि. २९ सप्टेंबर १९६५ (श्रीअरविंद यांनी दि. ०४ एप्रिल १९५० रोजी लिहिलेल्या पत्रामधील एक परिच्छेद श्रीमाताजी एका फ्रेंच साधकाला वाचून दाखवत आहेत.) “भारत स्वतंत्र झाला आहे. ईश्वरी कार्यासाठी भारताचे स्वातंत्र्य आवश्यक होते. सद्यस्थितीत भारताला काही अडचणींना सामोरे जावे लागत आहे आणि पुढील काळात त्या अडचणी अजून वाढण्याची शक्यता दिसत आहे, विशेषतः पाकिस्तानच्या संदर्भातील अडचणी. […]
दि. १६ सप्टेंबर १९६५ (भारताचे तत्कालीन पंतप्रधान लाल बहादूर शास्त्री यांना श्रीमाताजींनी दिलेला संदेश) भारत सत्यासाठी आणि सत्याच्या विजयासाठी लढत आहे. भारत आणि पाकिस्तान पुन्हा एक होत नाहीत तोपर्यंत, भारताने लढा देत राहणे आवश्यक आहे कारण ‘एक होणे’ हे त्यांच्या अस्तित्वाचे सत्य आहे. – श्रीमाताजी (CWM 17 : 262)
दि. ०५ ऑगस्ट १९६५ (श्रीमाताजींनी श्रीअरविंद-आश्रमाच्या सेंटर ऑफ एज्युकेशनमध्ये ‘फ्री प्रोग्रेस एज्युकेशन’ नावाची नवीन शिक्षणपद्धती निर्माण केली. ‘सेंटर ऑफ एज्युकेशन’ची उद्दिष्टं आणि तेथील शिक्षणपद्धती यांचे मूल्यमापन करण्यासाठी आलेल्या भारत सरकारच्या शिक्षण आयोगाच्या शिष्टमंडळाने श्रीमाताजींना पुढील प्रश्न विचारले होते…) प्रश्न : राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील सद्यकालीन आणि भावी जीवन विचारात घेता, भारताने शिक्षणामध्ये कोणते उद्दिष्ट ठेवले […]
दि. १६ जुलै १९६५ भारताकडे आत्म्याचे ज्ञान आहे किंवा होते असे म्हणावे लागेल, परंतु भारताने जडभौतिक जीवनाकडे दुर्लक्ष केल्यामुळे, त्याला त्रास सहन करावा लागला. तर पाश्चात्त्य देशांकडे भौतिकाचे ज्ञान आहे पण त्यांनी आत्मतत्त्वाकडे दुर्लक्ष केले त्यामुळे त्यांनाही त्रास सहन करावा लागत आहे. (देश, काळ, परिस्थितीनुसार) थोडेफार फेरफार करावे लागले तरी, सर्वंकष शिक्षण (integral education) […]
दि. २९ जुलै १९६४ (श्रीमाताजींच्या भारताच्या नकाशामध्ये पाकिस्तान, नेपाळ, सिक्किम, भूतान, बांग्लादेश, ब्रह्मदेश आणि श्रीलंका यांचा समावेश आहे.) अखंड भारताच्या त्या नकाशाबद्दल श्रीमाताजी म्हणतात : हा नकाशा भारत-पाकिस्तान फाळणीनंतर बनविण्यात आलेला आहे. वरकरणी कितीही बदल झाले तरी हाच खऱ्याखुऱ्या भारताचा नकाशा आहे. आणि लोकांना काहीही वाटले तरी, खऱ्याखुऱ्या भारताचा हा नकाशा असाच कायम राहणार […]
दि. २६ जानेवारी १९६४ साधक : तुमच्या दिव्य दृष्टीला भारत कसा दिसतो असे जर तुम्हाला एका वाक्यात विचारले तर तुम्ही सारांशरूपाने काय सांगाल? श्रीमाताजी : जगद्गुरू होणे ही भारताची खरी नियती आहे. साधक : तुम्हाला आजचे वास्तव कसे दिसते, यावर तुम्ही एका वाक्यात आम्हाला काय सांगाल? श्रीमाताजी : सद्यस्थितीतील वास्तव हे एक मोठेच मिथ्यत्व […]
दि. ०३ फेब्रुवारी १९६३ साधक : सध्याच्या आपत्कालीन परिस्थितीमध्ये प्रत्येक भारतीय नागरिकाचे कर्तव्य काय असले पाहिजे? श्रीमाताजी : तुमच्या अहंभावात्मक व्यक्तिमत्त्वातून बाहेर पडा आणि भारतमातेचे सुपात्र बालक व्हा. तुमची कर्तव्यं प्रामाणिकपणे व सचोटीने पार पाडा आणि सदोदित दिव्य कृपेवरील स्थिर विश्वासाने आनंदी, आत्मविश्वासयुक्त असे राहा. – श्रीमाताजी (CWM 13 : 358)
दि. २७ ऑक्टोबर १९६२ देशभक्तीची भावना ही आपल्या योगाशी मिळतीजुळती नाही, असे नाही; उलट, आपल्या मातृभूमीच्या अखंडतेची आणि तिच्या शक्तिसामर्थ्याची आस बाळगणे ही पूर्णपणे न्याय्य भावना आहे. मातृभूमीने प्रगती करावी; मातृभूमीने तिच्या अस्तित्वाचे सत्य, संपूर्ण स्वतंत्रपणे अधिकाधिक आविष्कृत करावे अशी इच्छा बाळगणे ही चांगली व उदात्त इच्छा आहे आणि ती आपल्या योगासाठी हानिकारक असू शकत […]
दि. ०६ मार्च १९६२ साधक : कुरुक्षेत्राच्या महायुद्धाला पाच हजार वर्षं होऊन गेली परंतु श्रीकृष्णाच्या राजनैतिक प्रतिभेचा सौम्य प्रभाव कालपरवाच झांशीची राणी लक्ष्मीबाईच्या अंताबरोबर संपुष्टात आला, असे श्रीअरविंदांनी म्हटले आहे. त्यानंतर, भारताचे आणि नवीन जगताचे संरक्षण करण्यासाठी, आता पूर्णावतार होण्याचीच आवश्यकता आहे. आत्ता सुप्तावस्थेत असलेले ब्राह्मतेज हा अवतार जागृत करेल. श्रीअरविंदांनी असेही म्हटले आहे […]
१९५७ सद्यस्थितीत कितीही अंधकार दिसत असला तरीही भारताचे भवितव्य उज्ज्वल आहे. – श्रीमाताजी (CWM 13 : 355)
